مراتب شعور

شعور از دید من دارای گون های پلکانی است چون:
۱. شعور نباتی، که نشانه ممیزه آن حرکت و جذب ملایمات به طرز کاملا غریزی است تا رشد و نمو حاصل شود و مسیر خود را به سوی تولید نسل طی کند و مضمحل شود.
۲. شعور جانوری، که خود مراتبی دارد. کمترین آن، بالا ترین شعور نباتی است و بالاترین آن، درک منافع و مضار خود و تلاش برای جذب منافع و دفع مضار است لیکن به حد تفاهم و درک انتزاعی نمی رسد یعنی نمی تواند وارد سلسله عقلانیت شود، و از چیزی بتواند مرتبط های با آن را درک کند تا بتواند حقوق دیگران را درک کند و رعایت کند. البته به طور خیلی نادر مواردی یافت شده که درنده ای بعد از غلبه بر شکار خود چون او را بیمار یا حامله یافته از او منصرف شده، و یا چون او را نوزاد یافته او را به فرزندی پذیرفته و به مراقبت از او پرداخته است ولی این، قاعده نمی سازد.
۳. شعور انسانی، که این هم مراتبی دارد از عالی ترین مرتبه شعور جانوری تا عالی ترین مرتبه ادراک تعقلی، و فوق احساس و عاطفه، یعنی درک همه موجودات و منافع و مضار آن ها، و ترجیح دادن نیاز آن ها بر خود (ایثار و فدا).
۴. شعور ماورائی، که خاص انسان است، و نشانه ممیزه آن درک وحدت وجود در تمامی موجودات و احترام به حقوق آن ها است و کمترین حقوق، حق حیات است.
عالی ترین مرتبه شعور ماورائی درک همه اشیاء تا حد "هوهوئی" (سلف آیدنتیفیک) است، و تبادل اطلاعات با آن ها. و این مرتبه همان مرتبه تعلیم اسماء از سوی خدا به انسان (اوایل سوره بقره) است که موجودات فرشته از آن بی بهره اند.
شخص در این مرتبه شعوری، عالم به کنه اشیاء است، و متقابلا همه اشیاء با او به "زبان وجودی" ارتباط می گیرند، یعنی او در همه، در ترابط دائم و مستمر است (خلیفةالله).
انسان ها اغلب در شعور اخس انسانی اند، و اندکی در شعور عالی جانوری، و ندرتا کسانی در شعور عالی نباتی اند.
قرآن از گروه دوم به «چون دام ها» و حتی به «پست تر از دام» یاد کرده است: اولئک کالانعام بل هم اضل.
امام حسین در بیانی، از گروه دوم این طور یاد می کند: الناس عبید الدنیا و الدین لعق علی السنتهم یحوطونه ما درت معایشهم فاذا محصوا بالبلاء قل الدیانون.
۱۳۹۸/۲/۱۹- قاین.